نود كجا و هفت كجا!

سينمافا-پيام خدابنده‌لو- اگر فريدون جيراني در ابتداي پخش برنامه «هفت» اصرار داشت كه نبايد آن را با «نود» مقايسه كرد، درست مي‌گفت و به نظرم برنامه او يك دهم جاه طلبي «نود» را هم ندارد.

كساني كه مي‌خواستند از پخش «نود سينمايي»‌ خبر بدهند، مشخصا تفاوت‌هاي چشمگير دو حوزه سينما و فوتبال را مي‌دانستند. به هر حال ادبيات و  اخلاق سينمايي‌ها (حداقل در ظاهر) بالاتر از فوتبالي‌هاست. ضمن اينكه خيلي كم مسائلي چون داوري و شيشه شكستن و پرتاب بطري پيش مي‌آيد تا مواد لازم برنامه را براي جنجال‌سازي فراهم كند. علاوه بر اين مخاطبان «نود» هم خواستار حاشيه هستند. به همين خاطر بخش‌هاي كارشناسي نود حذف شده اما مخاطبان برنامه (حتي قشر خاص‌تر) كم نشده‌اند. ولي بسياري از بينندگان «هفت»، مشتاق ديدن بخش‌هاي نقد و نظرات مسعود فراستي و امير قادري هستند.

اما اين تفاوت سينما و فوتبال كافي نيست كه برنامه «هفت» را به نقطه مقابل نود تبديل كند. واقعيتش اين است كه اين برنامه در نگاه اول، يك «عادل فردوسي‌پور» ندارد. فردوسي‌پور علاوه بر توانايي‌هاي چشمگيرش (تسلط بر زبان انگليسي، اطلاعات بالا و به‌روز فوتبالي، جاه‌طلبي و جرات و...)، قدرت و شهرتش را از شغل گزارشگري‌-مجري‌گري‌اش مي‌گيرد. يعني مثلا فوتباليست يا سرمربي نبوده و از همان ابتدا به عنوان ژورناليست به ميدان گام نهاده. هيچ‌گاه از «رسانه» پلي براي مثلا مديرعامل فلان باشگاه شدن يا پست گرفتن در فدراسيون فوتبال استفاده نكرده و حالا چنين جايگاهي دارد كه شايد مديرعاملي و حتي رياست فدراسيون برايش كوچك باشد. او رسالتش را به عنوان يك ژورناليست تمام و كمال انجام داده و چشم نداشتن به مال دنيا (نه پول! بلكه پست‌هايي كه در كوتاه مدت شهرت مي‌آورد) باعث شده قلب‌هاي همگان را تسخير كند. (از كودك 7 ساله شيفته فوتبال تا فلان استاد دانشگاه). نسل‌هاي جديدتر آمده‌اند و طرفدار برنامه «نود» شده‌اند. فردوسي‌پور هميشه عدالت را هدف قرار داده (يا قصدش اين بوده) و به عنوان فرد بي طرف نظر داده‌است.

ولي فريدون جيراني پيش از آن‌كه ژورناليست باشد، يك كارگردان و فيلمنامه‌نويس است. بنابراين براي شغلش هم با مسئولان سر و كار دارد و هم همكاران. طبيعي است كه به فلان تهيه كننده حمله نكند و فلان مسئول را زير سوال نبرد. اين در حاليست كه توانايي‌هاي فردي فردوسي‌پور را هم ندارد. اگر اطلاعات بالاي سينمايي‌اش را نكته مثبتش بدانيم، نمي‌توانيم درك سينمايي‌اش (كه بعضا به حفظ نام بسنده مي‌كند) را پايين ندانيم و جاه‌طلبي او نيز قابل قياس با فردوسي‌پور نيست.

با همه اين تفاسير، البته شايد برخي منافع يا ترس‌ها، مانع شده تا هفت بتواند همان اندك جاه‌طلبي باقي مانده‌اش را هم نشانمان دهد. در مصاحبه جيراني با شمقدري كاملا مي‌شد فهميد كه برنامه بيشتر به تريبوني براي صحبت‌هاي يك طرفه شمقدري تبديل شده. طوري كه اگر انتقادي مطرح مي‌شد پس از پاسخ‌هاي ناقص شمقدري، جيراني خود در تاييد حرف‌هاي شمقدري آن را تكميل مي‌كرد! جيراني در صحبت با مسئولان ديگر چون سجادپور هم طرف آنها را گرفته‌بود تا جايي كه به سياست‌هاي عجيب و غريب معاونت سينمايي (مبني بر ممنوع الخروج شدن فيلم‌هايي كه از نظر اينها سياه‌نمايي دارد!) مشروعيت مي‌داد. فقط كافيست برنامه‌هاي فردوسي‌پور را با كفاشيان، عزيزمحمدي و شريفي مقايسه كنيد كه چگونه در طول 45 دقيقه يا يك ساعت مصاحبه، آنها را بمباران انتقاد مي‌كند. (در برنامه زنده قرار است مسئول به انتقادات پاسخ دهد نه اينكه برنامه‌ وسيله‌اي براي به به و چه چه شود)

جيراني البته در بخش نقدهاي سينمايي هم اين موضع را مقابل همكارانش دارد. در نقد همه فيلم‌ها (از آل و پوپك و مش ماشالله گرفته تا همين چهل‌سالگي و پسر آدم، دختر حوا) جيراني مدام بين حرف‌هاي منتقدان برنامه خودش، مي‌پرد و از فيلم دفاع مي‌كند. باز برعكس فردوسي‌پور كه چنان قطبي و قلعه‌نويي و دايي را به باد انتقاد مي‌گيرد كه آنها را كلافه مي‌كند. اين خنثي بودن مجري و عدم انتقادش از ميهمانان برنامه، هفت را تا مرز نابودي پيش برده.

تنها نكته قابل اتكاي برنامه، مصاحبه‌ با سينماگران است كه قبلا ضبط شده تا انتقاداتشان را مطرح كنند. جاي شكرش باقيست كه همين يكي پخش مي‌شود. ولي باز اگر دقت كنيم مي‌بينيم كه اين فيلمسازان منتقد جايي در استوديو ندارند و حتي به ندرت، با آنها تماس تلفني گرفته مي‌شود. بنابراين مثلا در استوديو سجادپور و فراستي و جيراني (كه گويا طرف دولت هستند) فيلمسازان ظاهرا سياه‌نما را مي‌شورند و كنار مي‌گذارند و جواب‌ كليپ‌ها را هم با عوام‌گرايي و سطحي‌نگري مي‌دهند و جايي براي پاسخ مقابل فيلمسازان نمي‌ماند.

خواستم بگويم شايد هفت بيشتر «ورزش و مردم» يا «ورزش از نگاه دو» سينمايي باشد. اما ديدم انصافا شفيع و كوثري، حداقل به چند نفر از مسئولان و ميهمانانشان انتقاد مي‌كنند. يا دست كم اين اجازه را به ورزشكاران مي‌دهند كه پاسخ طرف مقابل را بدهند.

اين نوشته البته صرفا در مورد مواضع برنامه هفت و ميزان جسارت و انتقادگرايي‌اش بود. مگر نه موضوعات ديگري چون حضور ثابت دو منتقد (به عنوان نكته منفي) و پخش گزارش‌ها و اخبار متنوع و جديد و گزارش‌هاي مردمي از سينماها توسط خبرنگاران مسلط «هفت» (به عنوان نكته مثبت) بحث‌هاي جداگانه‌اي را مي‌طلبد.

منبع: سينمافا 

یادداشت ها (4)

ایجاد یادداشت
هنردوست گرامی ، لطفا نظر خود راجع به مطلب فوق را در کادر زیر به زبان پارسی وارد نمائید. توجه کنید که نظر شما پس از تائید مدیریت سینمافا و پس از حداکثر 6 ساعت در سایت قرار خواهد گرفت.
نام:
پست الکترونیکی شما:
وب سایت شما:
BBCode:
یادداشت
کد امنیتی: (کد مقابل را داخل کادر وارد کنید)*