|
فضا و امكانات نمايشهاي كودک خيلي محدود است / تلاش ميكنيم خودمان را به روز نگه داريم / استفاده از بازيگران كودک در نقشهاي تيپيكال اشتباه است
سينمافا- پيام خدابندهلو- محمد پورصادقي- علي وزيني- تئاتر كودک و نوجوان
ايران در آغاز دهه نود با تحولات زيادي روبرو شده. نمايشهايي كه در
هجدهمين جشنواره تئاتر كودک به اجرا درآمدند نشاندهنده تلاشهاي سازندگان
آنها در استفاده از دستاوردهاي جديد نمايشي دنيا بود. مثلا پخش ویدئوکلیپ در يک ال.سي.دي كه تكميل كننده ی حسي يا حتي داستاني نمايش بود.
اينكه اين تغييرات چقدر بتواند در جذب مخاطبان به نمايشها تاثير بگذارد از حالا قابل پيشبيني نيست. اما آنچه مسلم است دوري اجراها از كليشههايي است كه بالاخره بايد تئاتر كودک از آنها فاصله ميگرفت.
مجتبي مهدي يكي از سرشناسترين فعالان تئاتر كودک و نوجوان است. او سالهاي طولاني را در اين حوزه گذرانده و جوايز بسياري گرفته. بسیاری از فعالان تئاتر كودك ايران به نوعي كار خود را از او ياد گرفتهاند. اجراي عمومي نمايش جديدش «اين همه غول» و همينطور حضورش در جشنواره تئاتر كودک كه جايزه داوران كودك و نوجوان را برايش به ارمغان آورد، بهانه خوبي بود تا به گفت و گو با يكي از وفاداران اين عرصه بپردازيم و وضعيت تئاتر كودك را مورد بررسي قرار دهيم.
- ايده اوليه «اين همه غول» چگونه به ذهنتان رسيد؟
من هيچ وقت نتوانستهام به اين سوال پاسخ بدهم. ايده يك نمايش ممكن است حاصل بسياري از اتفاقات و يا فرآيندهاي خودآگاه و ناخودآگاه باشد و اينگونه نيست كه آدم از قبل تصميم بگيرد در مورد فلان موضوع كار كند.
- وضعيت اجراهاي عمومي نمايشهاي كودك چگونه است؟ آيا ميتوانند هزينهها را تامين كنند؟
مشخصا وضعيت خوبي ندارد. ما هزينههاي زيادي را صرف اجراي نمايشها ميكنيم كه در اجراي عمومي باز نميگردد. مخاطبان ما عده خاصي هستند. همه مردم به تئاتر نميروند. در حالي كه هزينههاي نمايشها دائما رو به افزايش است. خصوصا براي نمايشهايي كه سعي ميكنند به مخاطب احترام بگذارند و برايش كم نگذارند. ما تلاشمان اين است كه مخاطبان خودمان را راضي نگه داريم و اميدوارم در اين زمينه موفق باشيم.
- خب نميشود به اجراهاي مجدد و مثلا در شهرستانها فكر كرد؟
فضا خيلي محدود است. البته اجرا در شهرستانها هم به خواسته ما نيست. بايد از سوي استانها اقبال نشان داده شود. اما ما حتي محلي براي نگه داري دكورها نداريم. نمايش «قصه سيبي كه پرواز كرد» سال گذشته جوايز بخش بينالملل جشنواره را به دست آورد. اما پس از اجراي عمومياش، دكورهايش هم نابود شد. چون محلي براي نگهداري اين دكورها وجود نداشت و در نتيجه پرونده آن به طور كامل بسته شد.
- امسال تعداد زيادي از نمايشها از پخش تصاوير ضبط شده بهره بردند. دليل اين رويكرد جديد ارتباط بيشتر با مخاطبان است؟
ما در «اين همه غول» تكنولوژي آينه را استفاده كرديم. آينهاي كه در بخشي از نمايش، قسمتي از دكور پنهان شده را نشان ميداد و در قسمتهايي هم تصاوير مورد نظر ما از آن پخش ميشد. من زماني كه با اين آينه آشنا شدم احساس كردم ميتواند به نمايش ما كمك زيادي كند و به همين خاطر پيگيريهايي انجام دادم و با وجود هزينه ي بالایی كه داشت، آن را وارد نمايشم كردم. اين اولين بار است كه در يك نمايش كودک در ایران از اين تكنولوژي استفاده ميشود. به هر حال ما بايد تلاش كنيم خودمان را به روز نگه داريم خصوصا حالا كه بچهها با انواع و اقسام رسانهها و وسايل ارتباط دارند.
- فكر نميكنيد نمايشتان خسته كننده بود و زمانش طولاني؟
اين نظر شماست كه ريتم نمايش خسته كننده يا كند بوده. اما من چنين احساسي ندارم. اتفاقا مدت زمان نمايش در اجراي عمومي طولانيتر از جشنواره است. البته اين را هم بگويم كه بخشي از كار ما كامل نشده. ما براي آينه، تصاويری برای معرفی کامل غولها آماده كردهايم كه به جشنواره نرسيد. در واقع در بخش زيادي از نمايش، تصاويري از آينه پخش ميشود كه فكر ميكنم دليلي وجود ندارد كه مخاطب احساس خستگي كند.
- دليل اينكه بسياري از نمايشهاي كودك از جمله نمايش شما از «خواب» شخصيت اصلي براي خيالي جلوه دادن كل داستان بهره ميبرند چيست؟
شايد دليلش اين است كه خواب ظرفيت نمايشي بسيار بالايي دارد. شما به اين وسيله ميتوانيد بستر لازم را براي ورود مخاطب به دنياي تخيلي فراهم كنيد. معمولا خوابهاي ما نظم مشخصي ندارد. يك نوع شلختگي در خوابهايمان هست. يك جور در هم ريختگي و اين خيلي وقتها مناسبت خوبي با نمايشهاي ما دارد. جالب است كه نويسنده روزنگار جشنواره انتقاد كردهبود كه چرا نظم خاصي در اين نمايش حكمفرما نيست! در حالي كه اين كاملا عامدانه بود و احتمالا نويسنده متوجه خواب بودن شخصيت اصلي نشدهاست!
- اكثر نمايشهاي كودك از بازيگر كودك استفاده نميكنند. دليل اين موضوع چيست؟ چرا شما از بازيگر كودك در اين نمايش استفاده نكرديد؟
من صد در صد مخالف استفاده از بازيگر كودك براي نقشهاي تيپيكال هستم. ممكن است در نمايشي كه فضاي واقعگراتري دارد از بازيگر كودك استفاده كنم. اما نمايش «اين همه غول» شامل تيپهاست. وقتي بچهاي را در اين نقش بازي دهيم دائما از او ميخواهند در چنين نقشي تكرار شود و عملا مانع بازيگري او در آينده شدهايم. مثل كودكي كه در مدرسه نقش لات يا معتاد را بازي ميكند و مدام از او ميخواهند چنين نقشهايي را تكرار كند و ديگر در خارج از آن قالب ديده نشود.
- در قسمتي از نمايشتان، غولها به صورت دسته جمعي براي غذا تظاهرات ميكنند. منظور خاصي از اين صحنه داريد؟
نه. ابدا در نمايشهاي كودكم به چيزي جز خود نمايش و قصه فكر نميكنم. اين يك نمايش كودك است و به نظرم تئاتر كودك حق ندارد به موضوعاتي خارج از اين حوزه بپردازد. اشتباه است كه بچهها را بهانهاي براي حرفهاي خودمان قرار دهيم و مخاطبان كودكمان را فراموش كنيم. اينجا هم غولها صرفا به خاطر گرسنگي و آماده نبودن غذا است كه اعتصاب ميكنند و هيچ دليل ديگري ندارد.
- از كيفيت برگزاري جشنواره راضي بوديد؟ به نظرتان در قياس با دوره 17 چه تفاوتي داشت؟
جشنواره دو سال است كه در همدان برگزار ميشود. نميتوان در يك پروسهي دو ساله مقايسه چنداني انجام داد. ميتوان آن را با دورههاي برگزارياش در اصفهان مقايسه كرد. به هر حال نقاط مثبت و منفي در اين جشنواره است اما بايد صبر كرد و ديد همدانيها در دورههاي آينده چه اقداماتي براي بهتر برگزار شدن جشنواره در دستور كار دارند.
منبع: سينمافا
بازدید: 375
|
- هنردوست گرامی ، لطفا نظر خود راجع به مطلب فوق را در کادر زیر به زبان پارسی وارد نمائید. توجه کنید که نظر شما پس از تائید مدیریت سینمافا و پس از حداکثر 6 ساعت در سایت قرار خواهد گرفت.
|
|
اولین یادداشت برای این مطلب
